Meini Prawf Penodi

Manyleb Person

Mae’r meini prawf penodi yn cyd-fynd â Chôd Ansawdd y DU ar gyfer Cyngor ac Arweiniad Addysg Uwch: Arbenigedd Allanol. Mae’r meini prawf hyn wedi’u cynnwys ar y ffurflen enwebu.

  1. Gwybodaeth a dealltwriaeth o gyfeirbwyntiau y sector yn y DU er mwyn cynnal safonau academaidd a sicrhau a gwella ansawdd.
  2. Cymhwysedd a phrofiad yn y meysydd a gynhwysir yn y rhaglen astudio neu rannau ohoni.
  3. Cymwysterau academaidd a/neu broffesiynol perthnasol sydd o leiaf yn gydradd â’r cymhwyster sy’n cael ei arholi’n allanol a/neu brofiad helaeth fel ymarferydd lle y bo’n briodol.
  4. Cymhwysedd a phrofiad mewn perthynas â chynllunio a gwneud amrywiaeth o dasgau asesu sy’n briodol i’r pwnc a gweithredu gweithdrefnau asesu.
  5. Statws, hygrededd ac ehangder profiad digonol yn y ddisgyblaeth i allu ennyn parch cymheiriaid academaidd a chymheiriaid proffesiynol lle bo hynny’n briodol.
  6. Gwybodaeth o’r safon y disgwylir i fyfyrwyr ei chyflawni er mwyn ennill y dyfarniad i’w asesu.
  7. Rhuglder yn Saesneg a, lle caiff rhaglenni eu cyflwyno a’u hasesu mewn ieithoedd heblaw am Saesneg, rhuglder yn yr iaith neu’r ieithoedd perthnasol (oni bai fod trefniadau cadarn eraill ar waith i sicrhau bod yr arholwyr allanol yn derbyn yr wybodaeth i lunio eu barn).
  8. Cydymffurfiaeth â meini prawf perthnasol a bennir gan gyrff proffesiynol, statudol neu reoleiddiol.
  9. Ymwybyddiaeth o ddatblygiadau cyfredol o ran cynllunio a chyflwyno cwricwla perthnasol.
  10. Cymhwysedd a phrofiad o ran gwella profiad dysgu myfyrwyr.
  11. Dylai’r rhai sy’n cael eu henwebu am benodiadau Arholwr Allanol fel arfer weithio yn y sector addysg uwch, a dylai fod ganddynt lefelau priodol o arbenigedd a phrofiad academaidd – neu broffesiynol lle bo hynny’n briodol – mewn perthynas â’r maes pwnc a’r dulliau asesu dan sylw.
  12. Gellir ystyried staff sydd wedi ymddeol os gallant ddarparu tystiolaeth ddigonol o ymwneud yn barhaus â’r maes academaidd dan sylw, ac ymwybyddiaeth o ddatblygiadau cyfredol ym meysydd dysgu, addysgu ac asesu mewn addysg uwch.
  13. Mewn amgylchiadau eithriadol, gellir penodi arholwyr o’r tu allan i’r system addysg uwch, ar yr amod bod gan unigolion o’r fath yr arbenigedd a’r profiad i fodloni gofynion penodi arholwyr allanol. Ni fydd gan Arholwyr Allanol o’r fath gyfrifoldeb unigryw am raglen astudio.
  14. Yn achos Arholwyr Allanol newydd nad oes ganddynt brofiad blaenorol o’r rôl mewn sefydliad arall, neu sydd o’r tu allan i’r system addysg uwch, fel arfer dylent gysgodi’r Arholwr Allanol presennol yn ystod blwyddyn olaf ei benodiad.

Cyfnodau Swydd

Fel arfer, bydd Arholwyr Allanol yn cael eu penodi am gyfnod o bedair blynedd academaidd, gyda’r posibilrwydd o gael eu penodi am bumed flwyddyn, yn unol â chymeradwyaeth Cadeirydd y Bwrdd Dilyniant a Dyfarniadau.

  1. Heblaw am mewn amgylchiadau eithriadol, ni chaiff Arholwr Allanol ei ailbenodi nes bod o leiaf bum mlynedd wedi mynd heibio ers ei benodiad diwethaf.
  2. Fel arfer, ni ddylai unigolion sy’n cael eu hystyried i’w henwebu fel Arholwyr Allanol fod â mwy na dau benodiad arall fel Arholwr Allanol yn ystod cyfnod eu penodiad.

Gwrthdaro Buddiannau

I osgoi’r posibilrwydd o wrthdaro buddiannau, ni ddylid penodi Arholwyr Allanol os ydynt yn perthyn i unrhyw un o’r categorïau canlynol:

  1. Aelod staff neu aelod o Lys Prifysgol Abertawe ar hyn o bryd neu aelod o gorff llywodraethu unrhyw un o bartneriaid cydweithredol Prifysgol Abertawe ar hyn o bryd.
  2. Bod ganddynt berthynas broffesiynol, gytundebol neu bersonol ag aelod o’r staff neu fyfyriwr sy’n ymwneud â’r rhaglen astudio.
  3. Unrhyw un sy’n ymwneud yn agos â noddi myfyrwyr ar y rhaglen.
  4. Unrhyw un y byddai gofyn iddo asesu cydweithwyr sy’n fyfyrwyr ar y rhaglen astudio.
  5. Unrhyw un mewn sefyllfa i ddylanwadu’n sylweddol ar ddyfodol myfyrwyr ar y rhaglen astudio.
  6. Unrhyw un sy’n ymwneud â gweithgareddau ymchwil cydweithredol sylweddol – cyfredol neu ddiweddar – gydag aelod o staff sy’n ymwneud yn agos â chyflwyno, rheoli neu asesu’r rhaglen(ni) neu’r modiwlau dan sylw.
  7. Ni chaiff cyn aelodau staff neu gyn-fyfyrwyr eu gwahodd i gael eu henwebu ar gyfer penodiad fel Arholwr Allanol tan o leiaf bum mlynedd ar ôl iddynt adael y Brifysgol, neu nes bod digon o amser wedi mynd heibio i ganiatáu i fyfyrwyr a addysgir gan yr aelod staff hwnnw neu sy’n ymwneud â’r myfyriwr hwnnw gwblhau’r rhaglen astudio honno, pa gyfnod bynnag sy’n hirach.
  8. Ni chaniateir rhoi trefniadau dwyochrog ar waith o ran arholi allanol gyda staff sy’n addysgu rhaglenni astudio tebyg mewn sefydliadau eraill.
  9. Fel arfer, ni ddylid penodi Arholwr Allanol o’r un adran a’r un sefydliad â’r arholwr sy’n dod i ddiwedd ei benodiad.
  10. Un Arholwr Allanol yn unig y gellir ei benodi o’r un adran yn yr un sefydliad.

Hawl i weithio yn y DU

Er mwyn cydymffurfio â Chyfraith Fewnfudo’r DU, rhaid i bob Arholwr Allanol fod yn gymwys i weithio yn y DU, a rhaid iddo ddarparu’r dystiolaeth berthnasol i wneud hynny.

Bydd y Brifysgol yn cynnal gwiriad Hawl i Weithio i gadarnhau bod gan bob unigolyn sy’n gweithio i’r Brifysgol hawl i weithio yn y DU, cyn dechrau unrhyw waith gyda’r Brifysgol. Mae’r gofyniad hwn yn cynnwys Arholwyr Allanol, ac mae’n unol â Fisau a Mewnfudo’r DU (UKVI), adran o Swyddfa Gartref Llywodraeth y DU. Gofynnir i’r Arholwr Allanol gyflwyno neu e-bostio copi o’i ddogfennaeth adnabod i’r Gwasanaethau Ansawdd Academaidd, fel arfer pasbort (a fisa os yw hynny’n berthnasol), cyn dechrau gweithio gyda’r Brifysgol. Bydd tîm Adnoddau Dynol y Brifysgol yn dilysu’r dogfennau gwreiddiol.


Cyfnod Arholwyr Allanol yn y Swydd

Y cyfnod penodi arferol yw pedair blwyddyn academaidd, gyda phosibilrwydd o estyniad am bumed flwyddyn. Mewn rhai achosion arbennig, byddai’r cyfnod am flwyddyn yn unig.
O ran rhaglenni israddedig, y cyfnod yn y swydd fel arfer yw’r flwyddyn academaidd rhwng 1 Hydref a 30 Medi. O ran rhaglenni ôl-raddedig a addysgir, byddai’r cyfnod yn dod i ben ar 31 Rhagfyr y flwyddyn galendr berthnasol.

Gweler hefyd Penodi modiwl/rhaglen ychwanegol neu ymestyn cyfnod contract (gweler uchod) am ragor o fanylion.
Fel arfer, bydd angen bod pum mlynedd wedi mynd heibio ers i Arholwr Allanol gael ei benodi ddiwethaf cyn y gellir ei ailbenodi.


Mathau o Arholwyr Allanol

Mae gan y Brifysgol ddau fath o Arholwyr Allanol:

  1. Arholwr Allanol Pwnc: sy’n goruchwylio safonau’r ddisgyblaeth ac sydd, yn y mwyafrif o achosion, yn goruchwylio rhaglen benodol a enwyd. Mewn rhai achosion, caiff arholwyr eu penodi i oruchwylio modiwlau annibynnol nad ydynt fel arfer yn cyfrannu at ddyfarniad penodol a enwyd. Arholwyr Allanol pwnc yw’r mwyafrif o Arholwyr Allanol.
  2. Prif Arholwr Allanol: sy’n cael ei benodi mewn sefyllfaoedd lle mae tîm o Arholwyr Allanol wedi’i benodi i ystyried casgliad o raglenni/meysydd pwnc perthnasol ar gyfer rhaglenni amlddisgyblaeth a/neu fodiwlau annibynnol. Gellir hefyd penodi Prif Arholwr Allanol os yw’r tîm o Arholwyr Allanol yn cynnwys nifer sylweddol o arholwyr nad ydynt yn rhai academaidd a/neu rai sydd ag ychydig iawn o brofiad fel Arholwyr Allanol.

Caiff y Prif Arholwr Allanol ei benodi mewn meysydd penodol o ddarpariaeth y Brifysgol, sef yn Ysgol Feddygaeth Prifysgol Abertawe ac mewn rhai meysydd o’r Coleg Gwyddorau Dynol ac Iechyd.

Bydd y Prif Arholwyr Allanol ar gyfer rhaglen yr MBBCh ym Mhrifysgol Abertawe yn cael ei benodi i ymdrin â Cham 1 (Blwyddyn 1 a Blwyddyn 2) a Cham 2 (Blwyddyn 3 a blwyddyn 4).

Gweler hefyd Rôl a Chyfrifoldebau’r Arholwyr Allanol.


Nifer yr Arholwyr Allanol i’w penodi

Nid oes rhif penodol, ond mae angen i Golegau/Ysgolion fod yn ymwybodol o gyfanswm y myfyrwyr cyfwerth ag amser llawn sydd wedi’u cofrestru ar y rhaglen, amrywiaeth pwnc y rhaglen ac unrhyw ofynion gan gyrff proffesiynol, oherwydd bydd y rhain yn dylanwadu ar faint o Arholwyr Allanol y gallai fod angen i Golegau/Ysgolion eu penodi.


Nifer yr Arholwyr Allanol angenrheidiol ar gyfer rhaglen ar y cyd/amlddisgyblaeth

Bydd angen Arholwyr Allanol ar Golegau/Ysgolion ar gyfer y pynciau, ynghyd â Phrif Arholwr Allanol a fydd yn goruchwylio’r safonau ar draws yr holl ddisgyblaethau. Gallai’r Prif Arholwr Allanol fod yn un o’r arholwyr pwnc neu’n rhywun arall a benodwyd i oruchwylio’r rhaglen.


Terfynu Contractau Gan y Brifysgol

Gall contractau Arholwyr Allanol gael eu terfynu cyn i’w cyfnod yn y swydd ddod i ben. Gallai rhesymau dros derfynu gynnwys y canlynol:

  • Methiant yr Arholwr Allanol i fodloni ei ddyletswyddau a’i gyfrifoldebau (gan gynnwys yn benodol, fethiant i gyflwyno adroddiad blynyddol bob blwyddyn academaidd, methu â mynychu Bwrdd Arholi heb reswm dilys, diffyg ymglymiad â’r broses asesu);neu
  • Ar ôl terfynu rhaglen astudio berthnasol neu fethu â recriwtio myfyrwyr ar raglen astudio berthnasol.

Mae gan y Dirprwy Is-ganghellor Addysg yr awdurdod i gyflwyno llythyrau o derfynu cyn amser ar argymhelliad Cadeirydd y Bwrdd Dilyniant a Dyfarniadau.


Terfynu Contractau Gan yr Arholwr Allanol

Os bydd amgylchiadau Arholwr Allanol yn newid a/neu os bydd gwrthdaro buddiannau yn ystod ei gyfnod yn y swydd a’i fod yn dymuno ymddiswyddo, dylid cyfeirio llythyr ymddiswyddo ffurfiol at y Dirprwy Is-ganghellor Addysg. Bydd angen rhoi tri mis o rybudd.


Terfynu contract yng nghanol blwyddyn academaidd

Os bydd y contract yn cael ei derfynu yn ystod y flwyddyn academaidd, neu os bydd Arholwr Allanol yn dymuno tynnu ei ymrwymiad yn ôl dros dro oherwydd rhesymau personol, bydd rhywun yn cael ei benodi dros dro i ymgymryd â gweddill y dyletswyddau yn ystod y flwyddyn academaidd honno tan fydd rhywun yn cael ei enwebu’n barhaol yn ôl yr angen.


 

Penodi Arholwyr Allanol | Rôl yr Arholwr Allanol >

css.php